Zbyt wielu ludzi którzy zmagają się z bólem i stanem zapalnym słyszy że “powinni odpocząć” albo popracować z mięśniami/ siłą/ mobilnością… i gotowe.
A co, jeśli mimo wysiłków, stany zapalne nie mijają, ból i ograniczenie ruchu wraca, podobnie jak obrzęki twarzy brzucha, nóg?
Jeśli w pracy z ciałem pominiesz system, który odpowiada za usuwanie z ciała produktów przemiany materii (czyli śmieci) i który jest kluczowym elementem odporności – możesz czuć się jak Syzyf bezskutecznie wtaczający pod górę głaz.
System limfatyczny – bo o nim mowa – decyduje o tym, czy Twoje ciało dobrze radzi sobie ze stanem zapalnym i zdrowieje. Jeśli system limfatyczny jest zapchany, lub nie działa prawidłowo – ból i opuchlizna utrzymują się lub wracają. Dają o sobie znać stare kontuzje.
Co to jest limfa i dlaczego musimy dbać o jej dobry przepływ w ciele?
Limfa to kluczowy, ale często zapomniany bohater naszego zdrowia. Limfa (inaczej: chłonka, stąd np. nazwa „węzły chłonne”) to przezroczysty płyn, który zawiera m.in. białe krwinki (limfocyty), białka, tłuszcze i produkty przemiany materii.
Limfa jest ważna bo:
- Oczyszcza organizm – zbiera toksyny, odpady komórkowe, bakterie i wirusy i odprowadza je do węzłów chłonnych, gdzie są neutralizowane.
- Wspiera odporność – to w limfie „krążą” nasze komórki odpornościowe, które walczą z infekcjami.
- Reguluje płyny w ciele – pomaga utrzymać równowagę wodno-elektrolitową, zapobiegając obrzękom.
Co się dzieje, gdy przepływ limfy jest zaburzony?
- Powstają obrzęki – najczęściej nóg, kostek, rąk, brzucha, twarzy
- Czujemy się ociężali, zmęczeni, „zastani”
- Spada odporność
- Toksyny krążą zbyt długo w organizmie, co może nasilać stany zapalne, zdarza się że odnawiają się stare kontuzje i ból
Co się dzieje kiedy limfa dobrze płynie?
Ciało:
- Mniej obrzęków i zatrzymywania wody
→ lepsze krążenie płynów w ciele, szczególnie w nogach, twarzy, dłoniach - Wzmocnienie odporności
→ limfa transportuje limfocyty i filtruje patogeny przez węzły chłonne - Lepsze oczyszczanie organizmu (detoks)
→ sprawniejsza eliminacja toksyn, produktów przemiany materii i stanów zapalnych, szybsze gojenie kontuzji - Więcej energii i jasność umysłu
→ mniej „zamulenia”, poprawa funkcji poznawczych i koncentracji - Lepszy zakres ruchu – brak opuchlizny to większa ruchomość i elastyczność tkanek wokół nerwów, a to daje im prawidłowy ślizg i napięcie
Wygląd:
- Promienna, mniej „opuchnięta” twarz
→ zwłaszcza po ruszaniu językiem i oklepaniu twarzy - Redukcja cellulitu i wygładzenie skóry
→ poprawa mikrokrążenia i usuwanie zalegających produktów przemiany materii - Smuklejsze nogi i ręce, mniej spuchnięty brzuch
→ eliminacja nadmiaru wody i poprawa napięcia skóry - Ujędrnienie i poprawa konturu ciała
→ lepsze „dotlenienie” tkanek = lepsza regeneracja i elastyczność skóry - Spowolnienie procesów starzenia skóry
→ dzięki lepszej cyrkulacji i oczyszczaniu komórkowemu
Jaka jest droga limfy i dlaczego warto to wiedzieć?
Układ limfatyczny jest otwarty – to znaczy, że nie tworzy zamkniętego obiegu, jak układ krwionośny. Zaczyna się w tkankach i nie ma jednej „pompy” jak układ krwionośny.
Limfa płynie bardzo powoli, napędzana przez:
- ruch mięśni (np. chodzenie, ćwiczenia, oddychanie przeponowe)
- skurcze naczyń limfatycznych (mają one własną perystaltykę)
- zmiany ciśnienia w ciele (np. przy wdechu i wydechu)
To dlatego ruch i oddech są kluczowe dla zdrowego przepływu limfy, a także kolejność (o tym niżej)
Jak dbać o dobrą cyrkulację limfy?
- Masaż i oklepywanie 6 kluczowych skupisk węzłów chłonnych w następującej kolejności: okolica obojczyków, pod uszami, pachy, okolica pępka, pachwiny, pod kolanami
- Ruch! Zwłaszcza czynności przy których intensywnie pracuje łydka i przepona (chodzenie, joga, taniec, trampolina, bieganie)
- Dbanie o prawidłowy poziom nawodnienia – limfa składa się głównie z wody i jej gęstość wzrasta jeśli jesteśmy odwodnieni
- Oddychanie przeponowe – obok łydki, przepona działa jak „pompa” dla limfy
- Unikanie ciasnych ubrań, ściskania brzucha paskiem i długiego siedzenia bez ruchu
- Masowanie blizn – bo są jak tamy na rzece, ograniczające przepływ limfy i powodujące obrzęki (fun fact: pępek jest blizną! I masowanie go pomaga usunąć obrzęki brzucha)
- Masaż limfatyczny / szczotkowanie ciała na sucho (uwaga! Najpierw udrażnianie w 6 punktach, a potem dopiero masaż! A jeśli mamy mało czasu to warto zrobić po prostu pomasować 6 kluczowych punktów i się trochę poruszać, a ciało sobie poradzi)
Jeśli chcesz, pomóc sobie w szybszym powracaniu do zdrowia, radzeniu sobie ze stanem zapalnym, bólem i opuchlizną – pochyl się nad limfą.
A jeśli chcesz lepiej zrozumieć limfę i nauczyć się prostych technik pracy z układem limfatycznym w jodze, najserdeczniej zapraszam Cię na tegoroczny EDUCATION CAMP 2025, dedykowany limfie i oddechowi w służbie zdrowego ciała, bez zastojów i obrzęków.



